วันจันทร์ที่ 25 พฤศจิกายน พ.ศ. 2556

ผื่นลมพิษเรื้อรัง (Chronic urticaria)

Chronic urticaria
ซักประวัติ pattern การเป็น ประวัติยาที่อาจกระตุ้น เช่น NSAIDs, aspirin, opioid, ACEI, alcohol เป็นต้น ประวัติการสัมผัสสิ่งที่แพ้ เช่น latex พืช สัตว์ (หิด เห็บ ไรฝุ่น ยุง) ยา อาหาร  

สาเหตุ (ส่วนใหญ่ไม่ทราบสาเหตุ)
  1. ปัจจัยทางกายภาพ (20%) ได้แก่ ความร้อน ความเย็น แรงกด แสง UV แรงขูด แรงสั่นสะเทือน น้ำ อุณหภูมิกายเพิ่ม ออกกำลังกาย สัมผัสสาร ส่วนใหญ่มีอาการไม่เกิน 1 ชั่วโมง ยกเว้น delay pressure urticaria จากการได้รับแรงกดในแนวดิ่งอาจเป็นนาน 8-48 ชั่วโมงโดยเฉพาะบริเวณฝ่ามือ ฝ่าเท้า
  2. การอักเสบ ได้แก่ autoimmune (SLE, cryoglobulinemia, juvenile RA, Grave disease), occult infection (HBV, mycoplasma, helicobacter pylori, TB, HSV)

Investigation
  • CBC ถ้ามี eosinophilia สงสัย parasite, drug eruption
  • ESR ถ้าขึ้นทำให้สงสัย urticarial vasculitis
  • Stool for ova parasite ถ้ามี eosinophilia หรือ GI symptoms
  • อื่นๆถ้ามีข้อบ่งชี้ เช่น TFTs, antithyroid microsomal and peroxidase Ab, ANA, hepatitis B/C titer, serum cryoglobulin, complement assays

Treatment

หลีกเลี่ยงปัจจัยกระตุ้นต่างๆ ได้แก่ ความเครียด เหนื่อยล้า เหล้า NSAIDs เสื้อผ้ารัดแน่น

ถ้ามีอาการคันตอนกลางคืนอาจใช้การแช่น้ำอุ่น ทาโลชั่นที่มี menthol และ phenol นอนในที่อากาศเย็น

การรักษาด้วยยา (เรียงประสิทธิภาพของยาดังนี้: levocetirizine, cetirizine, terfenadine, fexofenadine, loratadine)
  • Step1: 2nd generation antihistamine x 2 สัปดาห์
  • Step2: เพิ่ม dose เป็น 2-4 เท่าของ dose ปกติ x 4 สัปดาห์
  • Step3: x 4 สัปดาห์ ลองเปลี่ยนเป็น 2nd generation antihistamine ตัวอื่น หรือเพิ่ม H2 blocker หรือ 1st generation antihistamine ก่อนนอน (hydroxyzine) หรือ leukotriene receptor antagonist (montelukast 10 mg/d) หรือ oral corticosteroid ระยะสั้นๆ 3-10 วัน
  • Step4: ขั้นนี้ควรอยู่ในการดูแลของ subspecialist ได้แก่ cyclosporine, sulfasalazine, hydroxychloroquine, tacrolimus, dapsone
หลังจากที่ควบคุมอาการได้แล้วให้กินยาต่อเนื่อง 3 เดือนแล้วค่อยๆลดยาลง

Ref: medscape, AAFP 2011, แนวทางการดูแลรักษาโรคลมพิษ 2010

ไม่มีความคิดเห็น:

แสดงความคิดเห็น